ارکان عقد صلح
مصالح :
شخصی که مال خود را در قرارداد صلح به دیگری می دهد مصالح نامیده می شود.
متصالح :
شخصی که مال را در قرارداد صلح می پذیرد.
مورد صلح :
مالی که در قرارداد صلح مورد معامله قرار می گیرد مورد صلح می نامند.
وجه الصلح :
مبلغ و یا مالی که در مقابل واگذاری مورد صلح به شخص مصالح می پردازند وجه الصلح می باشد.
شرایط عقد صلح
اهلیت :
طرفین قرارداد صلح می بایست اهلیت انجام معامله را دارا باشند. به این معنا که عاقل و بالغ باشند. همچنین مصالح می بایست از نظر قانونی در مورد تصرف نیز اهلیت داشته باشد. بنابراین شخصی که ورشکست شده باشد فاقد شرایط اهلیت بوده و اجازه معامله اموال خود را ندارد. علاوه بر این شخص مرتهن یعنی کسی که مال خود را نزد فرد دیگری به رهن گذاشته است نیز حق صلح آن اموال را نخواهد داشت.
مشروعیت :
صلح کردن درباره مواردی که غیرمشروع می باشند، باطل است. برای مثال اجازه صلح برای نوشیدن شراب درست نمی باشد.
فرار نکردن از دین :
در صورتی که شخصی جهت فرار از پرداخت دین خود، اموالش را به شخص دیگری صلح کند، این قرارداد باطل است. چراکه نیت و مقصود از تنظیم این قرارداد باطل است.
معامله اموال شخصی :
افراد فقط مجاز هستند تا اموال خود را به دیگری منتقل نمایند. بنابراین انتقال اموال غیر یا اموال دولتی در قرارداد صلح باطل می باشد.
انواع قرارداد صلح
صلح بلاعوض درباره اختلاف
یکی از کاربردی ترین انواع قرارداد صلح بلاعوض درباره اختلاف است. به طور کلی زمانی که اختلاف و یا مشکلی بین طرفین قرارداد، به صلح ختم می شود، هر یک از آنها، منافعی را بدست آورده و در نتیجه، قرارداد، به شکل معوض و نه بلاعوض، منعقد می شود.
با این حال، فرض انعقاد قرارداد صلح بلاعوض، پیرامون اختلافات نیز، امکان پذیر است. با ذکر یک مثال به تعریف روشنتری از این موضوع می پردازیم.
در صورتی که شخصی توسط دیگری به قتل برسد چنانچه اولیای دم مقتول، با قاتل صلح کرده و از حق قصاص خود منصرف شوند و در ازای این بخشش، دیه ای از قاتل دریافت نکنند، این صلح، یک صلح بلاعوض به شمار می آید.
صلح بلاعوض در معامله
از موارد دیگر کاربرد صلح بلاعوض در هنگام انجام معاملات است. به این شکل که در صورتیکه افراد، به جای انجام انواع عقود مجانی، همچون هبه، از صلح، به منظور انعقاد قرارداد استفاده کنند، قرارداد از نوع صلح بلاعوض است. اعم از اینکه برای تحقق آن، صلح نامه دستی، تنظیم نموده و یا توافق خود را در دفتر اسناد رسمی ثبت نمایند.
فرض کنید پدری خانه را به تنها فرزند خود، صلح می کند. بنابراین در نمونه متن قرارداد که در دفتر اسناد رسمی تنظیم می شود این گونه مقرر خواهد شد که این انتقال، به شکل رایگان، صورت گرفته است. به همین خاطر، فرزند ملزم به پرداخت مبلغی، به پدر خود نمی باشد
مدارک لازم جهت تنظیم عقد صلح
به طور کلی به منظور انجام هر قرارداد مالی، طرفین می بایست با توجه به نوع مال مورد انتقال، مدارکی را برای انعقاد قرارداد، به شخص مقابل و دفاتر اسناد رسمی، ارائه دهند. قرارداد صلح بلاعوض نیز از این قائده مستثنی نمی باشد.
بنابراین هر یک از اشخاص مصالح و متصالح می بایست مدارکی را برای عقد قرارداد ارائه نمایند.
این مدارک شامل: مدارک هویتی طرفین قرارداد، مدارک مبتنی بر مالکیت مال مورد صلح، همچون سند رسمی و یا مبایعه نامه های پیشین می باشند. همچنین وجود مدارک مورد نیاز دیگر جهت صدور مجوز انتقال مال که شامل: مفاصا حساب مالیاتی و شهرداری، استعلام اداره ثبت موقعیت مکانی ملک و چنانچه مال مورد قرارداد از نوع اعیانی باشد، مدارک مربوط به پایان کار الزامی می باشد.
نحوه تنظیم قرارداد صلح
نخستین موردی که در شیوه تنظیم قرارداد صلح بلاعوض، می بایست در نظر گرفت، مشخص کردن دقیق هویت مصالح، یا همان شخص صلح کننده است.
بنابراین علاوه بر مشخصات کامل این شخص، ذکر نشانی دقیق محل اقامت قانونی وی نیز الزامی است. همچنین ضمن تطابق اصل مدارک با چهره، رونوشت مدارک هویتی مصالح نیز ضروروی می باشد.
مورد مهمی که می بایست در تنظیم این نوع از عقد صلح در نظر داشت، این نکته است که از آنجایی که در قرارداد صلح بلاعوض، انتقال مال، به صورت رایگان صورت می گیرد، چنانچه ممکن است طرح دعوای حجر مصالح در آینده، از طرف اشخاصی مثل وراث وی و تقاضای ابطال صلح وجود داشته باشد، ترجیحا بهتر است گواهی سلامت عقل مصالح نیز به پرونده ضمیمه گردد.
توجه داشته باشید کلیه مواردی که در بالا درباره مصالح ذکر شد درباره متصالح نیز صادق است.
مساله مهم دیگر به مورد صلح مربوط می شود. این موضوع نیز، می بایست با ذکر دقیق و واضح مشخصات، تعیین شده و هیچگونه ابهامی پیرامون آن، وجود نداشته باشد.
همچنین توجه داشته باشید، به دلیل رایگان بودن عقد صلح بلاعوض وجه الصلحی برای آن در نظر گرفته نشده است. به همین خاطر در این قسمت نیازی به نوشتن مطلب خاصی نمی باشد و تنها کافی است تا به رایگان بودن قرارداد، اشاره گردد.
با این وجود، ممکن است در مواردی برای وجه الصلح، مبلغی بسیار پایین مشخص گردد که به آن صلح محاباتی، گفته می شود.
در پایان قرارداد نیز بهتر است تا طرفین قرارداد، آن را امضا کرده و چنانچه صلحنامه بلاعوض است، در قالب سند عادی، تنظیم شود. همچنین پیشنهاد می شود تا حداقل دو نفر شاهد این سند را امضا نمایند.
صلح عمری و مزایای مربوط به ان
تعریف
صلح عمری عبارت است از اینکه مالک ان مورد معامله را به متصالح یعنی کسی که طرف عقد صلح است منتقل کرده اما منافع ان مال را برای خود نگهداشته و صرفا عین مال منتقل میگردد مثلا پدری قصد انتقال مال به فرزند خود داشته اما بیم ان دارد که فرزند وی را از منزل بیرون نماید به همین جهت منافع ان را برای خود نگهداشته ولی بعد از فوت مالک یا مصالح منافع نیز به متصالح منتقل میگردد
مزایا و مدارک لازم جهت تنظیم صلح عمری
از مزیت های مهم ان همین نگهداشتن منافع برای خود مالک است که با خیال اسوده انتقال را انجام داده اما منافع برای خود تا پایان عمر باقی میماند اما سند منتقل میگردد ولی از دیگر مزیت ها میتوان به تعیین تکلیف کردن اموال بعد از فوت صحبت کرد برخلاف وصیت که تا ثلث ان نافذ است در عقد صلح این محدودیت وجود ندارد در انتها نیز کم بودن میزان مالیات بر ان مهریه در مقایسه با مالیات بر ارث میتوان صحبت کرد نکته دیگر مصالح با درج خیار میتوان قرارداد را فسخ نماید حتی درج شرط داوری نیز در عقد صلح بلااشکال میباشد
مدارک لازم برای تنظیم قرارداد صلح میتوان سند تک برگی یا دفترچه ای گواهی پایان کار شهرداری در خصوص اعیانی احداثی بودن مدارک هویتی طرفین استعلامات مثبت لازم از اداره محترم شهرداری و دارایی اجاره نامه عرصه در صورت اوقافی بودن ان
با تنظیم قرارداد صلحنامه توسط وکلای مجرب دادگستری با ما همراه و همگام باشید